Choć słowo „łupież” kojarzy się raczej z chorobami skóry głowy, może on dotyczyć także innych partii ciała i wcale nie musi przyjmować klasycznej postaci złuszczającego się naskórka. Jak wygląda łupież pstry i co stosować, aby pozbyć się nieestetycznych plam na skórze?

Łupież pstry – co to jest?

Łupież pstry u mężczyzn i u kobiet występuje podobnie często, natomiast łupież pstry u dziecka diagnozowany jest dość rzadko. Jako, że drożdżaki powodujące łupież odżywiają się łojem i naskórkiem, łupież pstry jest dolegliwością występującą głównie u osób w wieku dojrzewania, osób dorosłych o tłustej cerze lub osób żyjących w ciepłym i wilgotnym klimacie. Łupież staje się szczególnie dokuczliwy w porze letniej, gdyż pocenie się sprzyja namnażaniu obecnych na skórze grzybów. Osoba, która chociaż raz chorowała na łupież pstry musi liczyć się z tym, że nawroty łupieżu pstrego obserwuje się u aż 4 na 5 osób. Popularną metodą na zdiagnozowanie łupieżu pstrego bywa posmarowanie skóry jodyną – wówczas żółtobrunatne plamy na skórze stają się mocniej widoczne.

Czy jest zaraźliwy?

Wiele osób zastanawia się, czy łupież pstry jest zaraźliwy. Nie da się udzielić jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie. Drożdżaki Mallasezia występują na skórze człowieka w sposób naturalny, dlatego samo przeniesienie tych grzybów ze skóry osoby cierpiącej na łupież nie wywołuje zakażenia. Dopiero w stanach obniżonej odporności organizmu drożdżaki te mogą wywołać łupież pstry. Wszystko zależy więc od indywidualnej podatności na zachorowanie. Drożdżaki Mallasezia najłatwiej przenieść na swoją skórę w gabinetach fryzjerskich, kosmetologicznych, gabinetach masażu, solariach, basenach, saunach, hotelach czy na siłowniach. Zwiększone ryzyko zarażenia łupieżem pstrym występuje także podczas korzystania z tej samej szczotki do włosów, ręcznika, pościeli czy nakrycia głowy, dlatego niezwykle ważna w tym względzie jest dbałość o higienę.

Jak wygląda łupież pstry?

Objawy łupieżu pstrego to jasne, czerwone lub brązowe plamy na skórze, które pojawiają się najczęściej na głowie, twarzy, nogach, plecach, brzuchu, ramionach, szyi czy w okolicach zgięć stawowych. Warto także wiedzieć, że niekiedy łupież powoduje tak delikatne zmiany skórne, iż mogą one zostać niezauważone. W początkowej fazie objawami łupieżu pstrego są zwykle niewielkie plamki koloru beżowego lub jasnoróżowego, przypominające wysypkę bądź uczulenie. Na późniejszym etapie mogą one przekształcić się w łuszczące się plamy o średnicy nawet około 3-4 mm, o nieregularnych, jasnych krawędziach. Łupież pstry rzadko powoduje swędzenie skóry. Nieleczony łupież może skutkować powstaniem na skórze trwałych śladów infekcji w postaci odbarwionych „pstrych” plam.

łupież pstry na plecach

łupież pstry na plecach

Przyczyny łupieżu

Przyczyną łupieżu pstrego są drożdżaki z rodzaju Malassezia, które obecne na skórze mogą powodować zaburzenia pigmentacji, czyli zabarwienia skóry. Łupież pstry jest rodzajem powierzchownej grzybicy skóry. Rozwijająca się grzybnia produkuje związki chemiczne, które oddziałują na produkcję melaniny – naturalnego barwnika skóry. Skutkiem tego są widoczne na skórze plamy. Czynnikami sprzyjającymi powstawaniu łupieżu pstrego są:

  • otyłość,
  • tłusta skóra,
  • nadmierna potliwość,
  • stosowanie doustnej antykoncepcji.

Co na łupież pstry?

Leczenie łupieżu pstrego może przebiegać z wykorzystaniem różnych środków, takich jak:

  • doustne leki przeciwgrzybicze – to sposób na łupież pstry, który stosowany jest w zaawansowanych przypadkach choroby. Tabletki przeciwgrzybicze dobrze sprawdzają się, gdy łupież  charakteryzuje się grubą warstwą obejmującą dużą część ciała lub gdy często występują jego nawroty;
  • leki przeciwgrzybicze do stosowania na skórze – takie jak maści przeciwgrzybicze (np. z klotrimazolem) i kremy przeciwgrzybicze. Niektóre z nich można nabyć bez recepty. Leczenie miejscowe zalecane jest w przypadku łupieżu pstrego w ciąży;
  • przeciwgrzybicze środki higieniczne – takie jak mydło przeciwgrzybicze, szampon przeciwgrzybiczny z siarczkiem cynku czy medyczne środki do przemywania skóry;
  • właściwa pielęgnacja skóry – stosowanie emolientów, które posłużą odbudowie prawidłowej warstwy lipidowej skóry.

Warto pamiętać, że skóry zmienionej chorobowo nie wolno poddawać działaniu promieni słonecznych. Dopiero po zastosowaniu właściwego leczenia możliwa jest ekspozycja skóry na słońcu, które wówczas będzie sprzyjało wyrównaniu się kolorytu skóry.

Łupież pstry do dokuczliwa choroba, która poprzez wpływ na nasz wygląd może oddziaływać także na pogorszenie samopoczucia. Pamiętajmy, że w celu zapobiegania łupieżowi pstremu istotna jest dbałość przede wszystkim o higienę, ale także o prawidłową odporność organizmu.

Dr Piotr Turkowski

Dr Piotr Turkowski

Lekarz medycyny estetycznej, specjalista i pasjonat chirurgii odtwórczej włosów, kończący specjalizację z chirurgii plastycznej. Jedyny oficjalnie zarejestrowany w Warszawie członek międzynarodowej światowej organizacji chirurgii odtwórczej włosów (ISHRS), zrzeszającej najlepszych na świecie specjalistów w tej dziedzinie.